CEO Instagram phải ra tòa với cáo buộc mạng xã hội gây nghiện
Trong phiên tòa tại California (Mỹ) hôm 12/2, CEO Instagram Adam Mosseri phải ra điều trần với cáo buộc mạng xã hội này gây ra chứng "nghiện lâm sàng".
Phát biểu trước tòa, ông Mosseri phủ nhận cáo buộc này và nhấn mạnh cần phân biệt giữa “nghiện lâm sàng” và “việc sử dụng có vấn đề”. Hiện các nhà tâm lý học chưa công nhận nghiện mạng xã hội là một chẩn đoán chính thức.
Tuy nhiên, nhiều nghiên cứu đã ghi nhận những hệ quả tiêu cực từ việc sử dụng các mạng xã hội ở thanh thiếu niên, trong khi các nhà lập pháp trên thế giới ngày càng bày tỏ lo ngại về khả năng gây nghiện của các nền tảng này.

Giám đốc điều hành Instagram Adam Mosseri. Ảnh: CC BY 2.0
Ông Mosseri là lãnh đạo đầu tiên của các công ty mạng xã hội ra điều trần trong loạt vụ kiện do hàng trăm gia đình nhằm vào Meta, Snap, TikTok và YouTube. Các nguyên đơn cáo buộc những công ty này cố ý thiết kế sản phẩm theo hướng gây nghiện, từ đó gây tổn hại đến sức khỏe tâm thần của người trẻ.
Phiên tòa sơ thẩm tập trung vào trường hợp của KGM, một phụ nữ 20 tuổi. Cô cáo buộc các tính năng như "cuộn nội dung vô hạn" (infinite scroll) đã đẩy cô vào tình trạng trầm cảm nặng và nảy sinh ý định tự tử.
Phía luật sư đặt câu hỏi liệu Instagram có đặt lợi nhuận lên trên sự an toàn và các bộ lọc làm đẹp có thúc đẩy xu hướng phẫu thuật thẩm mỹ hay không. Đáp lại, ông Mosseri khẳng định công ty luôn thử nghiệm kỹ lưỡng và cố gắng cân bằng giữa an toàn và hạn chế kiểm duyệt.
Trong phần trình bày mở đầu, phía nguyên đơn dẫn các trao đổi nội bộ giữa các nhà nghiên cứu Meta, trong đó một số nhân viên mô tả Instagram có tính chất “gây nghiện” và so sánh mạng xã hội với “chất kích thích” về mặt sinh học và tâm lý. Những trao đổi này được sử dụng nhằm chứng minh ban lãnh đạo công ty đã được cảnh báo về tác động của cơ chế kích thích dopamine đối với người dùng trẻ tuổi.
Phiên tòa cũng thu hút sự chú ý của nhiều phụ huynh có con bị tổn hại nghiêm trọng liên quan đến hoạt động trực tuyến.
Phía Meta bác bỏ cáo buộc thiết kế sản phẩm gây nghiện, đồng thời cho rằng khái niệm “nghiện mạng xã hội” chưa có cơ sở khoa học rõ ràng.
Các luật sư của công ty lập luận rằng những vấn đề sức khỏe tâm thần của nguyên đơn bắt nguồn từ hoàn cảnh cá nhân và yếu tố gia đình, không phải trực tiếp từ việc sử dụng nền tảng. YouTube cũng phủ nhận việc được phân loại là mạng xã hội theo nghĩa pháp lý trong vụ kiện này.
Những năm gần đây, Instagram đã triển khai một số công cụ bảo vệ người dùng trẻ tuổi. Tuy nhiên, báo cáo năm 2025 của tổ chức Fairplay cho thấy chưa đến 20% các công cụ này hoạt động đầy đủ, trong khi phần lớn bị đánh giá là kém hiệu quả hoặc không còn được duy trì.
Một điểm đáng chú ý trong chiến lược của nguyên đơn là tập trung vào thiết kế sản phẩm thay vì nội dung do người dùng đăng tải. Cách tiếp cận này được cho là nhằm vượt qua rào cản của một đạo luật liên bang vốn bảo vệ các nền tảng khỏi trách nhiệm pháp lý đối với nội dung của bên thứ ba.


















