EU đề xuất áp dụng mô hình Biển Đen để khai thông eo biển Hormuz
Đại diện cấp cao về chính sách đối ngoại và an ninh của Liên minh châu Âu (EU), bà Kaja Kallas, vào ngày 16/3 đã đưa ra ý kiến về việc giải tỏa hoạt động vận chuyển dầu khí qua eo biển Hormuz.
Sáng kiến này dựa trên việc tái lập một thỏa thuận tương tự như thỏa thuận ngũ cốc từng giúp Ukraine xuất khẩu nông sản trong thời chiến qua Biển Đen.
Theo kế hoạch được đề xuất, các tàu buôn và tàu dân sự sẽ được bảo vệ khỏi các cuộc tấn công, tương tự như cách Ukraine đã xuất khẩu ngũ cốc, thực phẩm và phân bón qua Biển Đen mà không bị Nga nhắm tới.
Bà Kallas cho biết bà đã thảo luận với Tổng thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres về ý tưởng khai thông eo biển Hormuz, nơi hiện đang bị đình trệ nghiêm trọng do cuộc chiến liên quan đến Iran.
Eo biển Hormuz là tuyến trung chuyển 1/5 lượng dầu mỏ toàn thế giới.
Chia sẻ với giới truyền thông, bà Kallas xác nhận: “Tôi đã có các cuộc hội đàm với ông Antonio Guterres về việc liệu có thể có cùng một loại sáng kiến như chúng ta đã có Sáng kiến Biển Đen hay không”.
Phía Liên hợp quốc cũng đã xác nhận về những thông tin xung quanh một sáng kiến do tổ chức này dẫn đầu tại khu vực eo biển, tuy nhiên các quan chức cũng đưa ra cảnh báo rằng những rủi ro hiện nay là quá lớn và cơ quan quốc tế này sẽ tiếp tục làm việc một cách thận trọng và kín đáo.
Việc phong tỏa eo biển Hormuz được đánh giá là đặc biệt nguy hiểm đối với nguồn cung năng lượng cho khu vực châu Á. Không dừng lại ở đó, tình trạng này còn gây ra trở ngại lớn cho việc sản xuất phân bón, điều có thể dẫn đến sự thiếu hụt lương thực trên quy mô toàn cầu.
Để hiện thực hóa việc bảo vệ các tuyến hàng hải, các bộ trưởng EU cũng đang thảo luận về khả năng thay đổi nhiệm vụ của Aspides, một phái đoàn hải quân nhỏ của khối tại Trung Đông.
Hiện tại, Aspides chủ yếu tập trung vào việc bảo vệ tàu thuyền ở Biển Đỏ khỏi các cuộc tấn công từ nhóm nổi dậy Houthi ở Yemen. Việc mở rộng phạm vi hoạt động của lực lượng này sang eo biển Hormuz đang được cân nhắc kỹ lưỡng.
Tuy nhiên, ý tưởng này vẫn vấp phải một số sự hoài nghi từ phía các quốc gia thành viên. Bộ trưởng Ngoại giao Đức Johann Wadephul bày tỏ sự không chắc chắn về việc liệu Aspides có thực sự hiệu quả tại eo biển Hormuz hay không.
Dự kiến vào ngày 17/3, Tổng thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres sẽ tới Brussels để tham gia các cuộc thảo luận không chính thức với các quan chức châu Âu nhằm tìm kiếm giải pháp cho cuộc khủng hoảng hiện nay.
